Thị lực suy giảm có thể xảy ra ở bất kỳ độ tuổi nào và xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Ở trẻ sơ sinh, tình trạng này có thể do glôcôm bẩm sinh hoặc đục thủy tinh thể. Với người trưởng thành ở độ tuổi trung niên, việc giảm thị lực thường liên quan đến các bệnh lý như tiểu đường. Riêng ở người cao tuổi, nguyên nhân phổ biến nhất dẫn đến mất thị lực chính là thoái hóa điểm vàng do tuổi tác.
Hãy cùng Yoon Eyewear khám phá chi tiết hơn về vấn đề này trong bài viết ngay sau đây!
MẤT THỊ LỰC NGOẠI VI LÀ GÌ?
Mất thị lực ngoại vi, thường được gọi là “tầm nhìn đường hầm”, là tình trạng thị giác bị thu hẹp khiến người bệnh khó quan sát được những gì nằm ngoài vùng nhìn thẳng. Sở dĩ có tên gọi này vì khi mắc phải, người bệnh cảm giác như đang nhìn qua một chiếc ống chỉ thấy rõ phần trung tâm, còn xung quanh dần mờ nhạt hoặc biến mất.
Tình trạng này có thể xảy ra tạm thời hoặc kéo dài vĩnh viễn, tùy theo nguyên nhân gây ra. Đáng lo ngại là mất thị lực ngoại vi thường tiến triển âm thầm, khó nhận biết ở giai đoạn đầu. Khi người bệnh bắt đầu phát hiện sự thay đổi rõ rệt trong tầm nhìn, thì tổn thương thị lực có thể đã trở nên nghiêm trọng và không thể phục hồi.
NHỮNG NGUYÊN NHÂN TIỀM ẨN DẪN ĐẾN MẤT THỊ LỰC NGOẠI VI
Tình trạng thu hẹp tầm nhìn thường bắt nguồn từ các bệnh lý về mắt hoặc những rối loạn liên quan đến hệ thần kinh. Một số nguyên nhân phổ biến gồm:
Bong Võng Mạc
Bong võng mạc xảy ra khi lớp võng mạc mỏng phía sau nhãn cầu bị tách ra khỏi lớp mô nâng đỡ. Khi đó, sự truyền tín hiệu hình ảnh đến não bị gián đoạn, làm suy giảm nghiêm trọng thị lực, đặc biệt là khả năng quan sát vùng ngoại vi.
Người bệnh có thể nhận thấy các biểu hiện như chấm đen trôi nổi trước mắt, ánh chớp lóe sáng hoặc cảm giác có màn mờ che khuất tầm nhìn. Nếu không được xử lý sớm, bong võng mạc có thể gây mất thị lực vĩnh viễn.
Viêm Dây Thần Kinh Thị Giác
Đây là tình trạng dây thần kinh nối mắt với não bị viêm, khiến việc truyền tải hình ảnh bị rối loạn và dẫn đến suy giảm thị lực ngoại vi.
Viêm dây thần kinh thị giác thường gây đau mắt kèm theo mờ nhòe. Nguyên nhân có thể đến từ nhiễm trùng, rối loạn miễn dịch như bệnh đa xơ cứng (MS) hoặc do chấn thương.
Tăng Nhãn Áp
Tăng nhãn áp xảy ra khi áp lực bên trong mắt tăng cao, gây tổn thương dây thần kinh thị giác. Đây là một trong những bệnh lý phổ biến nhất dẫn tới tầm nhìn đường hầm, và có nguy cơ mù lòa nếu không điều trị kịp thời.
Điều đáng lo ngại là bệnh thường tiến triển âm thầm, hầu như không có triệu chứng ở giai đoạn đầu. Do đó, việc khám mắt định kỳ và kiểm tra áp lực nhãn cầu là biện pháp cần thiết để phòng ngừa.
Viêm Võng Mạc Sắc Tố
Là một dạng bệnh lý di truyền hiếm gặp, viêm võng mạc sắc tố ảnh hưởng trực tiếp đến các tế bào cảm thụ ánh sáng, làm giảm khả năng nhìn ban đêm và dần gây mất thị lực ngoại vi. Khi bệnh tiến triển nặng, cả tầm nhìn trung tâm cũng có thể bị ảnh hưởng, dẫn đến mù lòa.
Dù chưa có phương pháp điều trị triệt để, bệnh nhân có thể áp dụng liệu pháp ánh sáng, bổ sung vitamin A hoặc các dưỡng chất khác để làm chậm quá trình thoái hóa võng mạc.
Phù Gai Thị (Sưng Dây Thần Kinh Thị Giác)
Khi dây thần kinh thị giác bị sưng, việc truyền tín hiệu hình ảnh đến não sẽ bị cản trở, gây mờ mắt, mất tầm nhìn ngoại vi hoặc thậm chí mất thị lực tạm thời.
Nguyên nhân thường liên quan đến các bệnh tự miễn như đa xơ cứng, nhiễm trùng tai mũi họng, dị ứng,… Việc điều trị thường dựa vào corticosteroid để giảm viêm và hỗ trợ phục hồi thị lực.
Các Bệnh Lý Về Não
Những tổn thương tại não như đột quỵ, u não hay chấn thương sọ não có thể làm gián đoạn đường truyền tín hiệu thị giác, gây ra mất thị lực ngoại vi.
Người bệnh thường kèm theo triệu chứng như đau đầu dữ dội, chóng mặt, rối loạn thăng bằng,… Đây là những dấu hiệu cảnh báo cần được can thiệp y tế sớm.
ĐIỀU TRỊ TÌNH TRẠNG MẤT THỊ LỰC NGOẠI VI ĐƯỢC KHÔNG?
Đáng tiếc là hiện nay không có loại kính cận, kính viễn hay kính áp tròng thông thường nào có thể khắc phục hoàn toàn tình trạng mất thị lực ngoại vi vĩnh viễn. Trong một số trường hợp đặc biệt, bác sĩ có thể chỉ định sử dụng tròng kính lăng kính để giúp mở rộng phạm vi quan sát, hỗ trợ phần nào cho người bệnh.
Với những người mắc tăng nhãn áp, biện pháp hiệu quả nhất chính là phòng ngừa và kiểm soát bệnh từ sớm. Việc tuân thủ dùng thuốc nhỏ mắt theo chỉ định của bác sĩ là vô cùng quan trọng để giữ ổn định nhãn áp, tránh gây tổn thương không thể phục hồi ở dây thần kinh thị giác và hạn chế nguy cơ hình thành các điểm mù. Nếu tăng nhãn áp không được điều trị kịp thời, hậu quả có thể dẫn đến mất thị lực ngoại vi vĩnh viễn, thậm chí mù lòa.
Ngoài ra, ngay cả khi có thị lực bình thường, bạn vẫn có thể rèn luyện kỹ năng quan sát ngoại vi thông qua các phương pháp do chuyên gia thị giác thể thao hướng dẫn. Những kỹ thuật này giúp mắt linh hoạt hơn trong việc nhận biết vật thể ngoài tầm nhìn trung tâm, đặc biệt hữu ích đối với người chơi các môn thể thao đòi hỏi phản xạ nhanh như bóng rổ hay bóng chày.
