Đau nửa đầu thị giác (ocular migraine) là một dạng rối loạn hiếm gặp, có thể tác động nghiêm trọng đến thị lực nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời. Nhiều người thường nhầm tình trạng này với các cơn đau nửa đầu thông thường, khiến việc điều trị sai hướng hoặc xem nhẹ triệu chứng trở nên phổ biến. Trong bài viết dưới đây, Yoon sẽ giúp bạn tìm hiểu chi tiết về đau nửa đầu thị giác từ khái niệm, dấu hiệu nhận biết cho đến cách phân biệt và thời điểm cần thăm khám chuyên khoa mắt.
ĐAU NỬA ĐẦU THỊ GIÁC LÀ GÌ?
Đau nửa đầu thị giác (ocular migraine), hay còn gọi là đau nửa đầu võng mạc (retinal migraine), là một dạng rối loạn thần kinh hiếm gặp có ảnh hưởng trực tiếp đến thị giác của một bên mắt. Người mắc thường gặp tình trạng mất thị lực tạm thời, nhìn thấy ánh sáng nhấp nháy hoặc xuất hiện các vùng tối (điểm mù).
Điểm khác biệt quan trọng là đau nửa đầu võng mạc chỉ tác động đến một bên mắt và liên quan đến võng mạc bộ phận tiếp nhận hình ảnh trong mắt. Trong khi đó, hiện tượng hào quang tiền triệu (aura migraine) lại ảnh hưởng đến cả hai mắt và bắt nguồn từ hoạt động bất thường của não bộ, chứ không phải từ mắt.
TRIỆU CHỨNG THƯỜNG GẶP CỦA ĐAU NỬA ĐẦU VÕNG MẠC
Người bị đau nửa đầu thị giác có thể gặp một hoặc nhiều triệu chứng dưới đây:
- Mất thị lực tạm thời ở một bên mắt
- Nhìn thấy điểm mù, ánh sáng lóe sáng hoặc vệt sáng di chuyển
- Thời gian kéo dài từ 5 đến 60 phút
- Có thể kèm theo hoặc không có cảm giác đau đầu
Nếu tình trạng này lặp lại nhiều lần mà không được kiểm soát, nguy cơ suy giảm thị lực vĩnh viễn hoàn toàn có thể xảy ra. Vì vậy, việc nhận diện sớm và theo dõi y khoa là vô cùng quan trọng.
NGUYÊN NHÂN GÂY RA ĐAU NỬA ĐẦU VÕNG MẠC
Hiện nay, y học vẫn chưa xác định được nguyên nhân chính xác của đau nửa đầu võng mạc. Tuy nhiên, các yếu tố dưới đây được xem là tác nhân kích hoạt hoặc làm tăng nguy cơ khởi phát cơn đau:
- Căng thẳng kéo dài, thiếu ngủ thường xuyên
- Tiếp xúc với ánh sáng mạnh, màn hình điện tử quá lâu
- Huyết áp cao hoặc thấp thất thường
- Mất nước, rối loạn nội tiết tố
- Thay đổi hormone – đặc biệt ở phụ nữ
- Dùng thuốc tránh thai hoặc các chất kích thích như caffeine, rượu
PHÂN BIỆT ĐAU NỬA ĐẦU THỊ GIÁC VÀ RỐI LOẠN THỊ GIÁC
Dù có biểu hiện khá giống nhau, nhưng đau nửa đầu thị giác và rối loạn thị giác là hai tình trạng hoàn toàn khác biệt:
- Đau nửa đầu thị giác: ảnh hưởng một bên mắt, nguyên nhân do tuần hoàn máu tại võng mạc bị rối loạn.
- Rối loạn thị giác: ảnh hưởng cả hai mắt, thường là dấu hiệu tiền triệu trước cơn đau đầu, bắt nguồn từ não bộ chứ không phải từ mắt.
Việc nhận biết rõ sự khác nhau này giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác hơn và đưa ra hướng điều trị phù hợp.
ĐAU NỬA ĐẦU THỊ GIÁC CÓ NGUY HIỂM KHÔNG?
Phần lớn các cơn đau nửa đầu thị giác sẽ tự biến mất sau một thời gian ngắn và không để lại hậu quả nghiêm trọng. Tuy nhiên, nếu cơn đau xảy ra thường xuyên và không được kiểm soát, người bệnh có thể đối mặt với nguy cơ giảm thị lực vĩnh viễn.
Ngoài ra, các triệu chứng của đau nửa đầu thị giác dễ nhầm lẫn với những bệnh lý nghiêm trọng khác như:
- Rách hoặc bong võng mạc
- Tăng áp lực nội sọ
- Cơn thiếu máu não thoáng qua hoặc đột quỵ
Vì vậy, nếu bạn bị mất thị lực tạm thời ở một bên mắt, dù không kèm đau đầu, hãy đến khám ngay tại cơ sở chuyên khoa mắt để được kiểm tra và loại trừ nguy cơ bệnh lý nguy hiểm.
CÁCH ĐIỀU TRỊ VÀ PHÒNG NGỪA ĐAU NỬA ĐẦU THỊ GIÁC
Hiện chưa có thuốc đặc trị cho đau nửa đầu thị giác, do cơn thường diễn ra ngắn và khó can thiệp kịp thời. Mục tiêu chính là phòng ngừa và kiểm soát các yếu tố kích phát.
Một số phương pháp được khuyến nghị:
- Bổ sung vitamin B2, magie theo hướng dẫn của bác sĩ
- Dùng kính lọc ánh sáng xanh khi làm việc với thiết bị điện tử
- Duy trì lối sống lành mạnh: ngủ đủ giấc, giảm stress, hạn chế thức khuya
- Theo dõi và kiểm soát huyết áp, hormone, chế độ dinh dưỡng
- Sử dụng thuốc nền (như thuốc huyết áp, chống co giật) theo chỉ định y khoa
- Nếu có đau đầu dữ dội hoặc kèm buồn nôn, bác sĩ có thể kê thêm thuốc giảm đau, giãn mạch hoặc chống nôn.
KHI NÀO CẦN GẶP BÁC SĨ CHUYÊN KHOA MẮT?
Hãy đến thăm khám ngay nếu bạn có những dấu hiệu sau:
- Thị lực thay đổi bất thường, nhìn mờ hoặc mất hình ảnh một bên
- Đau đầu đi kèm hiện tượng chớp sáng, lóe sáng
- Có tiền sử đau nửa đầu nhưng triệu chứng ngày càng khác lạ
- Cần phân biệt với các bệnh lý võng mạc hoặc thần kinh thị giác
Tại Yoon Eyewear, mọi người sẽ được đo mắt và tư vấn tận tình nhờ đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp, có đa dạng các mẫu mã gọng và tròng trên thị trường hiện có.
